A PHP Error was encountered

Severity: Notice

Message: Only variable references should be returned by reference

Filename: core/Common.php

Line Number: 257

A PHP Error was encountered

Severity: Warning

Message: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/biomagaz/cwcms_core/system/core/Exceptions.php:185)

Filename: core/Security.php

Line Number: 188

A PHP Error was encountered

Severity: Warning

Message: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/biomagaz/cwcms_core/system/core/Exceptions.php:185)

Filename: libraries/Session.php

Line Number: 672

BIO Magazine - Σοβαρό άσθμα: Αναγνώρισε τη νόσο και έλεγξέ την Δεκέμβριος 2015
Δεκέμβριος 2015 No38

BIO Interview

Σοβαρό άσθμα:  Αναγνώρισε τη νόσο και έλεγξέ την
Σοβαρό άσθμα: Αναγνώρισε τη νόσο και έλεγξέ την

Σοβαρό άσθμα:  Αναγνώρισε τη νόσο και έλεγξέ την

Το άσθμα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης νόσος των αεραγωγών, η οποία επηρεάζει αρνητικά την ποιότητα ζωής των ασθενών και αποτελεί μια από τις κύριες αιτίες νοσηρότητας και θνητότητα, παγκοσμίως. Αν και οι θάνατοι από άσθμα μειώνονται διαρκώς, λόγω της αποτελεσματικής θεραπείας, αντίθετα, η συχνότητα του άσθματος και των αλλεργιών αυξάνεται. Στην Ελλάδα, υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 300.000 ασθματικοί ασθενείς. Το φετινό Μάιο, η Παγκόσμια Ημέρα Άσθματος ήταν αφιερωμένη στο Σοβαρό Άσθμα. Η επιδημιολογία του ΣΑ είναι δύσκολο να καθοριστεί και υπολογίζεται ότι στην Ελλάδα υπάρχουν περίπου 10.000 - 15.000 ασθενείς. Οι ασθενείς με Σοβαρό Άσθμα έχουν μεγαλύτερη επίπτωση τόσο στις νοσηλείες όσο και στις επισκέψεις στο τμήμα επειγόντων περιστατικών. Τα συνολικά κόστη των ασθενών είναι μεγαλύτερα για το μη ελεγχόμενο άσθμα. Για το σοβαρό άσθμα, μίλησαν στο biomagazine.gr  οι Καθηγητές Πνευμονολογίας του ΕΚΠΑ και μέλη της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας, κ.κ. Στέλιος Λουκίδης και Πέτρος Μπακάκος*.

 

 

BM: Κύριε Λουκίδη, τι είναι το σοβαρό άσθμα;

ΣΛ: Το σοβαρό άσθμα αφορά μια μικρή ομάδα ασθενών που η νόσος τους δεν μπορεί να ελεγχθεί, παρά τη θεραπεία, η οποία κατά κανόνα περιλαμβάνει υψηλές δόσεις εισπνεόμενων κορτικοστεροειδών. Για να αποφασίσουμε ότι ένας ασθενής πάσχει από σοβαρό άσθμα πρέπει να έχουμε διασφαλίσει ότι λαμβάνει σωστά τη θεραπεία του, να έχουμε αποκλείσει άλλες διαγνώσεις, να έχουμε θεραπεύσει νοσήματα που μπορεί να επηρεάζουν το άσθμα (π.χ. γαστροισοφαγική παλινδρόμηση, χρόνια ρινοκολπίτιδα, άγχος/κατάθλιψη) και να έχουμε ελέγξει την έκθεση σε ερεθιστικούς παράγοντες στο περιβάλλον. Μετά δε από ενδελεχή παρακολούθηση 6 μηνών, επιβεβαιώνεται η διάγνωση. Τέτοιοι ασθενείς θα πρέπει να παρακολουθούνται σε ειδικό κέντρο, με εμπειρία στο σοβαρό άσθμα. Η υποψία, λοιπόν, για το σοβαρό άσθμα θα τεθεί σε ένα ασθενή που δεν ελέγχει τη νόσο του, παρ’ όλο που λαμβάνει την κλασική αγωγή άσθματος, έχει συμμόρφωση σε αυτή, δεν έχει περιβαντολλογική έκθεση που τον επιδεινώνει, έχουν αποκλεισθεί άλλες ασθένειες που μιμούνται άσθμα και έχουν ρυθμιστεί οι συν-υπάρχουσες παθήσεις.

 

 

 

Οι ασθενείς με σοβαρό άσθμα χρησιμοποιούν περισσότερο τις υπηρεσίες υγείας, έχουν σημαντική συμμετοχή στο υπολογιζόμενο κόστος της νόσου, γενικότερα, ενώ παρουσιάζουν σε μεγαλύτερο ποσοστό εξάρσεις της νόσου. Είναι σημαντικό να τονισθεί ότι οι συγκεκριμένοι ασθενείς σε μεγάλο ποσοστό έχουν μειωμένη αναπνευστική λειτουργία ακόμα και όταν βρίσκονται σε σταθερή νόσο, κάνουν πιο συχνά παροξύνσεις και έχουν ιδιαίτερη υποκείμενη φλεγμονή αεραγωγών που μπορεί και να μην είναι η κλασσική ηωσινοφιλική. Αυτά τα χαρακτηριστικά και άλλα πολλά χαρακτηρίζουν τους φαινοτύπους της νόσου.

 

BM: Υπάρχει θεραπεία για το σοβαρό άσθμα;

ΣΛ: Η θεραπεία περιλαμβάνει γενικά και ειδικά μέτρα. Στα γενικά, ανήκουν η αποφυγή των αλλεργιογόνων-εφ’ όσον υπάρχει υποκείμενη ευαισθητοποίηση- και η  έκθεση σε δυσμενείς περιβαντολλογικές συνθήκες και ερεθιστικούς παράγοντες. Στα ειδικά, περιλαμβάνονται τα κλασικά φάρμακα του άσθματος με κάποιες διαφοροποιήσεις. Οι ασθενείς αυτοί, όπως είπαμε και παραπάνω, χρειάζονται υψηλές δόσεις εισπνεόμενης κορτιζόνης για να ρυθμιστούν. Η εισπνεόμενη κορτιζόνη συνδυάζεται, συνήθως, με τα λεγόμενα βρογχοδιασταλτικά μακράς δράσης, με εκπροσώπους τη φορμοτερόλη και σαλμετερόλη. Οι σταθεροί αυτοί συνδυασμοί, χορηγούμενοι σε μία συνήθως συσκευή, θεωρούνται σήμερα η βάση της θεραπευτικής παρέμβασης και στο σοβαρό  άσθμα.  Επιπρόσθετα, ρυθμιστικά φάρμακα είναι η μοντελουκάστη και η θεοφυλλίνη, με ισχυρότερο το πρώτο μια και η δεύτερη επιλογή είναι χαμηλής αποτελεσματικότητας και με συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες.

 

 

 

Οι ασθενείς με σοβαρό άσθμα μπορεί να λαμβάνουν κορτικοστεροειδή από το στόμα στη χαμηλότερη δυνατή δόση καθημερινά, εφ’ όσον κριθεί απαραίτητο από το γιατρό τους.

Τα τελευταία χρόνια, έχουν αναπτυχθεί ειδικές θεραπευτικές παρεμβάσεις για το σοβαρό άσθμα. Για τους ασθενείς με σοβαρό αλλεργικό άσθμα, έχει ένδειξη ένα μονοκλωνικό αντίσωμα έναντι της IgE. Η ανοσοσφαιρίνη Ε (IgE) απομονώθηκε και χαρακτηρίστηκε για πρώτη φορά μόλις το 1967 και βρίσκεται στον ορό στην χαμηλότερη συγκέντρωση μεταξύ όλων των άλλων ανοσοσφαιρινών. Ωστόσο, σε αλλεργικά άτομα τα επίπεδα της στο πλάσμα μπορεί να είναι σημαντικά αυξημένα και το ίδιο ισχύει και για ορισμένους ασθματικούς ασθενείς.

Το omalizumab είναι ένα εξανθρωποποιημένο μονοκλωνικό αντίσωμα, που παρασκευάζεται με την τεχνολογία του ανασυνδυασμού του DNA από αντίσωμα ποντικού. Η χορήγηση του omalizumab ελαττώνει δραματικά (έως και 99%) την ελεύθερη ΙgΕ στον ορό αλλά ελαττώνει επίσης και την έκφραση των υποδοχέων της στην επιφάνεια των βασεοφίλων και των μαστοκυττάρων που συμμετέχουν στη διεργασία της ασθματικής φλεγμονής. Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες της GINA, το omalizumab προτείνεται ως πρόσθετη αγωγή σε ασθενείς με σοβαρό, επίμονο, αλλεργικό, βρογχικό άσθμα, που δεν έχουν επιτύχει ικανοποιητικό έλεγχο της νόσου, παρά τη λήψη υψηλής δόσης εισπνεόμενων κορτικοειδών και μακράς δράσης β2-αγωνιστών. Το omalizumab χορηγείται υποδορίως μια ή δύο φορές το μήνα σε δόση που εξαρτάται από το σωματικό βάρος και την τιμή της ολικής IgE στον ορό. Είναι μία ασφαλής και καλά ανεκτή θεραπεία, ενώ πιο συχνή ανεπιθύμητη ενέργεια είναι η τοπική αντίδραση στη θέση της υποδόριας ένεσης. Η χρήση της ομαλιζουμάμπης έχει βρεθεί ότι σχετίζεται με μείωση των εξάρσεων, βελτίωση της αναπνευστικής λειτουργίας, βελτίωση συμπτωμάτων καθώς και μείωση της ανάγκης για αυξημένη δόση στεροειδών.

 

 

 

Μία νέα προσθήκη στη θεραπεία του άσθματος αφορά και το αντιχολινεργικό μακράς δράσης τιοτρόπιο. Το τιοτρόπιο στη μορφή respimat  έχει ένδειξη στο μη ελεγχόμενο άσθμα που λαμβάνει σταθερό συνδυασμό με επαρκή δοσολογία σε εισπνεόμενα κορτικοστεροειδή και μακράς δράσης β2 διεγέρτες και παρουσιάζει συχνές παροξύνσεις. Βελτιώνει την αναπνευστική λειτουργία, μειώνει τους παροξυσμούς και γενικά φαίνεται ότι οδηγεί σε καλύτερο έλεγχο.

 

BM: Κύριε Μπακάκο, οι μελλοντικές θεραπείες για το άσθμα, θα μπορούσαμε να πούμε ότι θα είναι πιο στοχευμένες;

ΠΜ: Τον τελευταίο καιρό, βρίσκονται υπό έρευνα χωρίς να έχουν κυκλοφορήσει στην αγορά νέες θεραπείες που αποκαλούνται «στοχευμένες», με την έννοια ότι απευθύνονται σε πολύ μικρό αριθμό ασθματικών ασθενών με σοβαρό άσθμα και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και πρόκειται για άλλα μονοκλωνικά αντισώματα (δηλαδή βιολογικές θεραπείες, που μέχρι τώρα έχουν εφαρμοστεί ευρύτερα σε ανοσολογικές παθήσεις).

Η πιο γνωστή που αναμένεται στο εμπόριο και στη χώρα μας είναι  το μονοκλωνικό αντίσωμα κατά της ιντερλευκίνης 5 (αντι-IL-5, mepolizumab). Αφορά ασθενείς με σοβαρό άσθμα και αυξημένο αριθμό ηωσινοφίλων σε διάφορα βιολογικά υλικά, όπως ορός, πτύελα και εκπνεόμενος αέρας. Σε ασθενείς με ηωσινοφιλία που  δεν ελέγχονται με υψηλές δόσεις εισπνεόμενων κορτικοειδών ή/και συστηματική χορήγηση κορτικοειδών, η χορήγηση του αντι-IL-5 οδήγησε σε ελάττωση των παροξύνσεων και σε μείωση της δόσης των συστηματικών κορτικοειδών.

Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η καλή συνεργασία του ασθματικού ασθενούς με τον ιατρό εξασφαλίζει τη σωστή θεραπεία και τον έλεγχο της νόσου του.

 

BM: Πολλές πληροφορίες για το άσθμα προσφέρει στο κοινό η ιστοσελίδα myasthma.gr. Ποιος ο στόχος της δημιουργίας της;

ΠΜ: Η ιστοσελίδα myasthma.gr έχει δημιουργηθεί από γιατρούς – μέλη της ομάδας άσθματος της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας που έχουν μεγάλη εμπειρία στο άσθμα σε όλα τα επίπεδα της φροντίδας του. Απευθύνεται στους ασθενείς με άσθμα και κάνει ιδιαίτερη αναφορά στους ασθενείς με σοβαρό άσθμα.  Στόχος της είναι η παροχή έγκυρων πληροφοριών για τη νόσο στους ασθενείς και τους συγγενείς τους, ενώ υπάρχει η δυνατότητα να στείλουν οι ενδιαφερόμενοι τις απορίες τους και να πάρουν έγκυρες κατευθύνσεις από ειδικούς ανώνυμα.

 

 

*Στέλιος Λουκίδης, Αναπληρωτής Καθηγητής Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ

Πέτρος Μπακάκος, Επίκουρος Καθηγητής Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ

Συντονιστές ομάδας ΒΑ/Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας

Συνέντευξη: Ρούλα Σκουρογιάννη

<< Επιστροφή στην λίστα

© BIO | info@biomagazine.gr

Powered by CreativeWorks