A PHP Error was encountered

Severity: Notice

Message: Only variable references should be returned by reference

Filename: core/Common.php

Line Number: 257

A PHP Error was encountered

Severity: Warning

Message: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/biomagaz/cwcms_core/system/core/Exceptions.php:185)

Filename: core/Security.php

Line Number: 188

A PHP Error was encountered

Severity: Warning

Message: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/biomagaz/cwcms_core/system/core/Exceptions.php:185)

Filename: libraries/Session.php

Line Number: 672

BIO Magazine - Νεότερα δεδομένα στην πρόληψη της άνοιας Δεκέμβριος 2015
Δεκέμβριος 2015 No38

BIO Health

Νεότερα δεδομένα στην πρόληψη της άνοιας
Νεότερα δεδομένα στην πρόληψη της άνοιας

Νεότερα δεδομένα στην πρόληψη της άνοιας

 

Άνοια: κάτι αλλάζει

Πολλοί είναι αυτοί που υποστηρίζουν ότι το 2014 αποτελεί μία χρονιά-σταθμό στον τομέα της άνοιας. Και αυτό όχι γιατί βρέθηκε κάποιο φάρμακο που μπορεί να θεραπεύσει τους ανθρώπους με νοσήματα που προκαλούν άνοια, αλλά γιατί φαίνεται ότι αργά και σταθερά αλλάζει ο τρόπος που επιστήμονες, δημοσιογράφοι και ευρύ κοινό προσεγγίζουν το θέμα της άνοιας, υιοθετώντας μια στάση λιγότερο μοιρολατρική και περισσότερο αισιόδοξη.

 

Για παράδειγμα, φέτος ένας μεγάλος αριθμός μη κυβερνητικών οργανώσεων και ιδιωτικών φορέων που δραστηριοποιούνται  στον τομέα της άνοιας εξέδωσαν κατευθυντήριες οδηγίες σχετικά με τη γλώσσα που πρέπει να χρησιμοποιείται από δημοσιογράφους και επαγγελματίες υγείας όταν αναφέρονται στην άνοια, παροτρύνοντάς τους να διαγράψουν από το λεξιλόγιό τους λέξεις και φράσεις όπως «ασθενής με άνοια», «θύμα της άνοιας», «μάστιγα» και «επιδημία».

 

Το πιο σημαντικό βήμα όμως προς αυτή την κατεύθυνση έγινε το Σεπτέμβριο με τη δημοσίευση της ετήσιας Έκθεσης της Παγκόσμιας Εταιρείας Νόσου Αλτσχάιμερ (Alzheimer’s Disease International) για το 2014, στην οποία παρουσιάζονται αναλυτικά τα νεότερα δεδομένα σχετικά με τους προστατευτικούς παράγοντες και τους παράγοντες κινδύνου που συνδέονται με την εμφάνιση άνοιας.

 

Η άνοια μπορεί να προληφθεί

Η άποψη ότι η άνοια εξαρτάται αποκλειστικά από γενετικούς παράγοντες και δεν μπορεί να προληφθεί, αποτελεί ίσως τη μεγαλύτερη παρανόηση σε ότι αφορά στο συγκεκριμένο θέμα. Το μήνυμα που προκύπτει από την ετήσια Έκθεση της Παγκόσμιας Εταιρείας Νόσου Αλτσχάιμερ είναι σαφές: η πρόληψη της άνοιας είναι εφικτή.

 

Τι εννοουμε όμως με τον όρο «πρόληψη» στην περίπτωση της άνοιας; Απο τη στιγμή που δεν υπάρχουν καθιερωμένοι και ευρέως αποδεκτοί διαγνωστικοί βιολογικοί δείκτες για τον εκφυλισμό του εγκεφάλου των ανθρώπων που πάσχουν από παθήσεις που προκαλούν άνοια και επειδή ακριβώς οι μηχανισμοί που συνδέουν τις αλλοιώσεις στον εγκέφαλο με την εκδήλωση των συμπτωμάτων της άνοιας δεν είναι πλήρως κατανοητοί, όταν μιλάμε για πρόληψη της άνοιας αναφερόμαστε κυρίως στην καθυστέρηση της κλινικής εκδήλωσης της νόσου και όχι τόσο στην επιβράδυνση ή την αποφυγή της ανάπτυξης της σχετικής παθολογίας στον εγκέφαλο. Συνεπώς, όπως ισχύει και στην περίπτωση άλλων χρονίων παθήσεων, η πρόληψη της άνοιας έγκειται ιδανικά στην αποφυγή της κλινικής εκδήλωσης των συμπτωμάτων ή στη μετάθεση της εκδήλωσης των συμπτωμάτων σε ηλικία μεγαλύτερη από αυτή κατά την οποία κανονικά θα περίμενε κανείς να εκδηλωθούν.

 

Τα συμπεράσματα της Έκθεσης

Στο πλαίσιο της έκθεσης, εξετάστηκαν τα διαθέσιμα στοιχεία σχετικά με τους τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση άνοιας. Η έμφαση δόθηκε σε τέσσερεις βασικές κατηγορίες παραγόντων κινδύνου: α) στους αναπτυξιακούς παράγοντες, β) στους ψυχολογικούς και ψυχοκοινωνικούς παράγοντες, γ) στους παράγοντες που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής και δ) στους καρδιαγγειακούς παράγοντες κινδύνου.

Από την ανάλυση των σχετικών ερευνών, προέκυψε ότι:

  • Υπάρχουν πειστικές αποδείξεις ότι ο κίνδυνος εμφάνισης άνοιας στο γενικό πλήθυσμό μπορεί να τροποποιηθεί μέσω της ενθάρρυνσης της διακοπής του καπνίσματος. Επίσης, καθοριστικής σημασίας θεωρείται η έγκαιρη διάγνωση και η αποτελεσματική αντιμετώπιση της υπέρτασης και του διαβήτη, καθώς και άλλων καρδιαγγειακών παραγόντων κινδύνου. Τα παραπάνω στοιχεία συνοψίζονται σε μία φράση: ότι κάνει καλό στην καρδιά, κάνει καλό και στον εγκέφαλο.
  • Η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας και η μείωση της συχνότητας της παχυσαρκίας στο γενικό πληθυσμό, θεωρούνται εξίσου σημαντικές στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης άνοιας.
  • Υπάρχουν αρκετές ενδείξεις ότι βελτίωση της πρόσβασης στη δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση παγκοσμίως μπορεί να συμβάλλει καθοριστικά στην μείωση της συχνότητας εμφάνισης άνοιας, μιας και έχει βρεθεί επανειλημμένα ότι τα άτομα υψηλότερου μορφωτικού επιπέδου εμφανίζουν συνήθως άνοια σε μεγαλύτερη ηλικία και/ή ηπιότερη μορφή.
  • Ένας πολύ μεγάλος αριθμός ερευνών δείχνουν ότι υπάρχει αντίστροφη σχέση ανάμεσα στην πνευματική άσκηση κατά τη διάρκεια της ζωής και την εμφάνιση άνοιας. Προφανώς τα σχετικά ευρήματα δεν είναι τυχαία, θα πρέπει όμως να διεξαχθούν μεγαλύτερες και καλύτερα σχεδιασμένες μελέτες προκειμένου να καταλήξουμε σε συγκεκριμένες οδηγίες προς το κοινό.
  • Οι καμπάνιες πρόληψης της άνοιας θα πρέπει να απευθύνονται όχι μόνο στους ανθρώπους μέσης ηλικίας, όπως γινόταν μέχρι τώρα, αλλά ακόμα και σε πολύ νεότερα ή αρκετά μεγαλύτερα σε ηλικία άτομα, προωθώντας το μήνυμα ότι ποτέ δεν είναι πολύ νωρίς ή πολύ αργά για να ασχοληθεί κανείς με την υγεία του εγκεφάλου.
  • Ο αριθμός των ανθρώπων που θα εμφανίσουν άνοια στα επόμενα χρόνια είναι πιθανό να εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την επιτυχία των προσπαθειών για βελτίωση της Δημόσιας Υγείας παγκοσμίως.

 

Η άνοια σε αριθμούς

Σήμερα, 44 εκατομμύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσμο εμφανίζουν κάποια μορφή άνοιας. Από αυτούς, οι 200.000 ζουν στην Ελλάδα. Κάθε 4 δευτερόλεπτα, σημειώνεται σε κάποιο σημείο του πλανήτη ένα νέο κρούσμα άνοιας, ενώ σύμφωνα μάλιστα με τις προβλέψεις τον ειδικών, μέχρι το 2050, ο αριθμός των ανθρώπων με άνοια θα φτάσει τα 135 εκατομμύρια. Η νόσος Αλτσχάιμερ ειδικότερα, που αποτελεί την πιο συχνή μορφή άνοιας, σκοτώνει περισσότερους ανθρώπους απ’ ότι ο καρκίνος του στήθους και ο καρκίνος του προστάτη μαζί. Οι γυναίκες βρίσκονται στο επίκεντρο του προβλήματος, καθώς ο αριθμός των γυναικών που είτε έχουν Αλτσχάιμερ, είτε φροντίζουν ένα άτομο που εμφανίζει τη νόσο, αγγίζει τα 13 εκατομμύρια.

 

Και μπορεί οι αριθμοί να είναι τρομακτικοί, αλλα είναι στο χέρι μας να τους συρρυκνώσουμε. Αν καταφέρνουμε να φτάνουμε στα 65 χρόνια έχοντας πιο «γυμνασμένους» και υγιείς εγκεφάλους, θα μπορούμε να ζούμε περισσότερο, να είμαστε περισσότερο ευτυχισμένοι, πιο ανεξάρτητοι και να διατρέχουμε σημαντικά μικρότερο κίνδυνο να εμφανίσουμε άνοια.

 

Κράτησε το μυαλό σου σε φόρμα

Μία νέα ιστοσελίδα που έχει ως σκοπό να αντισταθμίσει την πληθώρα πληροφοριών για τα αποκαρδιωτικά δεδομένα σχετικά με την επέλαση της νόσου Αλτσχάιμερ, δίνοντας ιδέες, προτάσεις και λύσεις για την αποτελεσματική φροντίδα της υγείας του εγκεφάλου και την ενίσχυση των λειτουργιών του είναι το www.trainyourbrain.gr είναι. Μοιράζεται με τους επισκέπτες του μικρά και μεγαλύτερα μυστικά νοητικής ευεξίας, νέα άρθρα κάθε εβδομάδα, πληροφορίες σχετικά με την άνοια, καθώς και παρουσιάσεις των προσφερόμενων υπηρεσιών.

 

Μεταξύ των προσφερόμενων υπηρεσιών, ξεχωρίζει η Υπηρεσία Αποστολής Ασκήσεων Νοητικής Ενδυνάμωσης. Πρόκειται για μία πρωτοποριακή υπηρεσία που έχει ως στόχο να κινητοποιήσει τους ηλικιωμένους και να συμβάλλει στην άσκηση των νοητικών τους λειτουργιών μέσα από ευχάριστες δραστηριότητες, σχεδιασμένες ώστε το περιεχόμενο και η μορφή τους να είναι κατάλληλα για άτομα Τρίτης Ηλικίας. Οι καινούριες ασκήσεις αποστέλλονται κάθε εβδομάδα μέσω email και στη συνέχεια εκτυπώνονται ώστε να χρησιμοποιηθούν από τον ηλικιωμένο. Αυτό σημαίνει ότι για πρώτη φορά στην Ελλάδα, οι ασκήσεις νοητικής ενδυνάμωσης δεν είναι διαθέσιμες μόνο σε κατοίκους των μεγάλων πόλεων, αλλά φθάνουν σε κάθε γωνιά της χώρας με πρόσβαση στο διαδίκτυο. Η υπηρεσία απευθύνεται σε γνωστικά υγιείς ανθρώπους άνω των 60 ετών, άτομα με Ήπια Νοητική Διαταραχή και ηλικιωμένους με νόσο Αλτσχάιμερ ή άλλες μορφές άνοιας που βρίσκονται στα αρχικά και μεσαία στάδια της νόσου.

 

 Άρθρο της Όλγας Λυμπεροπούλου, Γνωστικής νευροψυχολόγου, MSc, Ιατρείο Μνήμης – Νοσοκομείο ΥΓΕΙΑ

Επιμέλεια άρθρου: Ρούλα Σκουρογιάννη

<< Επιστροφή στην λίστα

© BIO | info@biomagazine.gr

Powered by CreativeWorks